… van mensen

Land zonder ouders

“In de dorpen, waarvan de meeste huizen nog de eternietdaken uit de communistische tijd hebben, ontbreekt de middengeneratie. Je treft er hoofdzakelijk kinderen en oude mensen aan die net als in vroeger tijden moeten leven van wat het land en de tuin opleveren,” – dat schrijft Klaus Brill in de Süddeutsche Zeitung (2.9.2010). Vóór het uiteenvalen van de Sovjetunie leefden ruim vier miljoen mensen in dit land – dat tot de welvarendste gebieden van het communistische rijk behoorde. Vandaag is het land arm en tot een miljoen mensen hebben het land inmiddels verlaten. Meer dan 50 procent wil volgens een onderzoek van de overheid ook het land de rug toekeren. Hun hoop achter het besluit om man, vrouw, kinderen of ouders te verlaten is in het buitenland werk te vinden, geld te verdienen en daarmee de familieleden thuis te ondersteunen. Maar deze droom is nog lang niet voor iedereen vervuld. Vaak worden families uit elkaar gescheurd.

Ongeveer 250.000 van de 800.000 kinderen moet opgroeien zonder één van de beide ouders of zelfs helemaal zonder vader en moeder. Je kunt je zelfs financieel beter voelen dan de kinderen van wie de ouders in het land gebleven zijn, maar die geen werk hebben. Maar: de gevolgen van het alleen-gelaten-zijn zijn vandaag nog maar heel moeilijk in te schatten. In een gesprek zegt een vijftienjarig schoolmeisje tegen de redacteur van de Süddeutsche Zeitung: “Ik zou er een lief ding voor geven, zelfs het geld, als daarvoor mijn moeder weer terug kwam,” en een dertienjarige zegt: “Geld kan nooit vervangen wat de liefde van vader en moeder in ons leven betekent.” Klaus Brill schrijft over het vermeend betere leven van de welgesteldere kinderen: “Het wordt betaald met ernstige psychische belastingen die niet alleen de kinderen treffen. Ook voor de ouders is het leven in een vreemd land erg moeilijk, vaak is alleen al de weg daarheen bezaaid met hindernissen.”